» » Senatorlar Ozbekiston Konstitutsiyasiga ozgartish va qoshimchalar kiritdi

Senatorlar Ozbekiston Konstitutsiyasiga ozgartish va qoshimchalar kiritdi


2017-yil 28-mart kuni Toshkent shahrida Ozbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining toqqizinchi yalpi majlisi ochildi. Majlisda Vazirlar Mahkamasining taklif etilgan azolari, vazirliklar va idoralar rahbarlari, boshqa tashkilotlar, ommaviy axborot vositalari vakillari ishtirok etdi, deya xabar bermoqda OzA.

Senatorlar ishni Ozbekiston Respublikasining Konstitutsiyasiga ozgartishlar va qoshimcha kiritish togrisidagi Ozbekiston Respublikasi qonunini korib chiqishdan boshladilar. Mamlakatning Asosiy qonuniga tuzatishlar Ozbekiston Respublikasi Prezidentining 2016-yil 21-oktabrdagi Sud-huquq tizimini yanada isloh qilish, fuqarolarning huquq va erkinliklarini ishonchli himoya qilish kafolatlarini kuchaytirish chora-tadbirlari togrisidagi farmoniga hamda 2017-yil 21-fevraldagi Ozbekiston Respublikasi sud tizimi tuzilmasini tubdan takomillashtirish va faoliyati samaradorligini oshirish chora-tadbirlari togrisidagi farmoniga muvofiq kiritilmoqda.

Muhokama chogida senatorlar takidlaganlaridek, qonun 2017-2021-yillarda Ozbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yonalishi boyicha Harakatlar strategiyasida belgilab berilgan vazifalarni royobga chiqarishga qaratilgan prinsipial qoidalardan iborat bolib, ularda fuqarolarning huquq va erkinliklarini ishonchli himoya qilish kafolatlarini kengaytirish, odil sudlovga erishish darajasini, sud ish yurituvining samaradorligi va sifatini oshirish, nomzodlarni tanlash va sudyalar lavozimlariga tayinlash tizimini yanada takomillashtirish sud-huquq sohasida olib borilayotgan islohotlarning muhim yonalishlari sifatida mustahkamlab qoyilgan.

Qonun bilan Ozbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 80, 81, 83, 93, 107, 110, 112-moddalariga tegishli ozgartishlar va qoshimcha kiritilmoqda. Ushbu tuzatishlarga muvofiq Oliy xojalik sudi va Oliy sud fuqarolik, jinoiy, mamuriy va iqtisodiy sud ishi yurituvi sohasidagi sud hokimiyatining yagona oliy organiga Ozbekiston Respublikasi Oliy sudiga birlashtirilmoqda.

Qonunni muhokama qilish davomida senatorlar tomonidan qayd etilganidek, sud hokimiyatining oliy organi ikkita ekanligi, jumladan, Ozbekiston Respublikasi Oliy sudi va Oliy xojalik sudining mavjudligi, avvalambor, sud tizimini boshqarish funksiyalarining takrorlanishiga sabab bolayotgan edi, amaldagi tuzilma yagona sud amaliyotini, xizmat vazifalarining oqilona taqsimlanishini taminlab bermayotgan edi.

Majlisda takidlanganidek, qabul qilingan konstitutsiyaviy ozgartishlar mamlakatda sud tizimini yanada chuqur isloh qilish, demokratlashtirish, odil sudlovning samaradorligini oshirish uchun asos yaratadi.

Mazkur konstitutsiyaviy tuzatishlarga muvofiq sud tizimida iqtisodiy va mamuriy sudlar tuzilmoqda. Senatorlar qayd etganlaridek, Qoraqalpogiston Respublikasining, viloyatlar va Toshkent shahrining iqtisodiy, mamuriy sudlarini, shuningdek, tumanlararo, tuman, shahar iqtisodiy sudlarini hamda tuman, shahar mamuriy sudlarini tashkil etishni nazarda tutuvchi ushbu konstitutsiyaviy ozgartishlar mamlakatda olib borilayotgan mamuriy, iqtisodiy, bozor islohotlarini sud-huquqiy jihatdan taminlash samaradorligini oshirishning, xususiy mulk huquqini, tadbirkorlik faoliyatini sudda ishonchli himoya qilishning muhim omiliga aylanadi. Jumladan, ommaviy-huquqiy munosabatlardan kelib chiqadigan mamuriy nizolarni, shu jumladan, davlat organlarining harakatlariga yoki harakatsizligiga, qarorlari ustidan fuqarolarning, tadbirkorlik subyektlarining bergan shikoyatlarini va murojaatlarini korib chiqishga vakolatli bolgan turli darajadagi mamuriy sudlarning tuzilishi insonlarning, yuridik shaxslarning qonuniy huquqlarini va erkinliklarini, manfaatlarini sudda himoya qilish samaradorligini tubdan oshiradi.

Asosiy qonunga kiritilayotgan ozgartishlarga muvofiq sud-huquq tizimida yangi institut Ozbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi joriy etilmoqda. Bu Kengash avval amalda bolgan Ozbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish boyicha oliy malaka komissiyasini almashtirishi lozim. Majlis davomida takidlanganidek, mazkur komissiya zarur konstitutsiyaviy maqomga, yetarlicha vakolatlarga ega bolmagan, bu esa amaldagi sudyalar korpusini shakllantirish ishlarining samaradorligiga tasir korsatgan.

Sudyalar oliy kengashi tuzilishi munosabati bilan Ozbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi 111-moddasining yangi tahririda Sudyalar oliy kengashining konstitutsiyaviy maqomi aniq mustahkamlab qoyilgan. Ozbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi sudyalar hamjamiyatining organi hisoblanadi va Ozbekiston Respublikasi sud hokimiyati mustaqilligi haqidagi konstitutsiyaviy prinsipga rioya etilishini taminlashga komaklashishi belgilab qoyilmoqda. Kengash raisi Ozbekiston Respublikasi Prezidentining taqdimiga binoan Ozbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati tomonidan tayinlanishi (Ozbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi 80-moddasining 4-bandi), Sudyalar oliy kengashi azolari qonunga muvofiq davlat rahbari tomonidan tasdiqlanishi belgilab qoyilmoqda.

Konstitutsiya Sudyalar oliy kengashiga keng vakolatlar beradi. Konstitutsiya 93-moddasi birinchi qismi 14-bandining yangi tahririga muvofiq Prezident Ozbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi taqdimnomasiga binoan viloyatlar va Toshkent shahar sudlari raislari va rais orinbosarlarini, Ozbekiston Respublikasi Harbiy sudi raisini lavozimga tayinlaydi hamda lavozimidan ozod qiladi.

Ayni paytda Kengash Ozbekiston Respublikasi Prezidenti bilan kelishgan holda harbiy sudlar, viloyatlar va Toshkent shahar sudlari sudyalarini, tumanlararo, tuman, shahar sudlari raislarini hamda sudyalarini mustaqil ravishda lavozimga tayinlaydi hamda lavozimidan ozod qiladi. Shuni qayd etish kerakki, avval sudyalarning bu toifalari Ozbekiston Respublikasi Prezidenti tomonidan tayinlanar edi.

Senatorlar qayd etganlaridek, Konstitutsiyaga sud hokimiyatining faoliyatini tubdan yaxshilashga, nufuzini oshirishga, sudlar tuzilishini takomillashtirishga hamda sudyalarni tanlash va lavozimlarga tayinlash tizimini demokratlashtirishga qaratilgan ushbu va bir qator boshqa ozgartish hamda qoshimchalarning kiritilishi fuqarolar va tadbirkorlik subyektlari huquqlari, erkinliklari, qonuniy manfaatlari sudda ishonchli himoya qilinishini taminlashning, mamlakatda qonun ustuvorligini, qonuniylikni mustahkamlashning muhim omiliga aylanadi. Qonun senatorlar tomonidan maqullandi.

Shuningdek,senatorlar Ozbekiston Respublikasi Sudyalar oliy kengashi togrisidagi Ozbekiston Respublikasining qonunini,Sudlar togrisidagi Ozbekiston Respublikasi Qonuniga, Ozbekiston Respublikasining Fuqarolik protsessual va Xojalik protsessual kodekslariga ozgartish va qoshimchalar kiritish haqidagi Ozbekiston Respublikasi qonunini korib chiqdi va maqulladi.

: admin (29-03-2017, 09:13)
0 (: 0)
. !

!


vote-icon
?

?
( 34) ( 0) ( 33) ( 1)
:
-
:
:
20 ... -