» » Jahon hafta ichida. Koronavirusning oshayotgan raqamlari va yevropaliklar uchun ochilayotgan chegaralar. Turkmaniston va Shimoliy Koreya nimani yashirmoqda?

Jahon hafta ichida. Koronavirusning oshayotgan raqamlari va yevropaliklar uchun ochilayotgan chegaralar. Turkmaniston va Shimoliy Koreya nimani yashirmoqda?


Mana may oyining navbatdagi haftasi ham oz nihoyasiga yetmoqda. Xosh, bu hafta jahon hamjamiyati uchun qanday yakunlandi? Daryo dunyoda yuz bergan muhim voqealar tahlilini diqqatingizga havola etadi.

Mavzuga doir:Jamoatchilik oldida korinish bergan Kim. Qaysi mamlakatlarda karantin qoidalari yumshatilmoqda? Jahon hafta ichida

COVID-19 pandemiyasidan kasallanish boyicha dunyoda yetakchilik qilayotgan AQShdan boshlaymiz. Otgan hafta mobaynida mamlakatda kasallikni yuqtirganlar soni 1,4 milliondan oshdi. Bu haqda Jons Hopkins instituti tadqiqotlarida malum qilindi. Pandemiya boshlanganidan buyon mamlakatda jami 84 ming 985 nafar kishi COVID-19 asoratlari oqibatida hayotdan koz yumdi.

AQSh ikkala korsatkich boyicha ham dunyoda yetakchi bolib turibdi. Olim korsatkichi boyicha ikkinchi orinni Buyuk Britaniya egalladi, qirollik hududida 33,6 ming nafar odam hayotdan koz yumdi. Italiya (31,3 ming nafar), Ispaniya (27,1 ming nafar) va Fransiya(27 ming nafar) mos ravishda 3, 4 va 5-orinlarda bormoqda. AQSh va Yevropadan tashqarida eng kop olim holatiBraziliyada kuzatildi, Janubiy Amerika mamlakatida 13,5 ming nafar kishi kasallik qurboniga aylandi.

Kasallik sabab AQSh va Xitoy ortasida munosabatlar yanada taranglashib bormoqda. Buni otgan hafta mobaynida AQSh rasmiylari bergan bayonotlardan ham bilib olish mumkin. Jumladan, AQShning bir guruh senatorlari koronavirus tufayli Xitoyga qarshi sanksiyalar nazarda tutilgan qonun loyihasini taqdim etdi. Ishonchim komilki, Xitoy kommunistik partiyasi yolgonisiz virus AQShda tarqalmagan bolardi, dedi loyiha tashabbuskorlaridan biri senator Lindsi Grem.

Uning sozlariga kora, Xitoy tekshiruv otkazish niyatida bolgan xalqaro ekspertlarni koronavirus tarqalishi boshlangan Uxan laboratoriyasiga kiritishdan bosh tortdi. Ishonchim komilki, Xitoy uni majbur qilishmaguncha hech qachon jiddiy tekshiruvlar doirasida hamkorlik qilmaydi, deya qoshimcha qildi u. Prezident Tramp esa kerak bolsa diplomatik aloqalarni butunlay toxtatib qoyish mumkinligini ham istisno etmadi. Biz Xitoyga nisbatan qollash mumkin bolgan taqiq va cheklovlar juda kop. Diplomatik munosabatlarni butunlay uzib qoysak ham bolardi, dedi Tramp Fox News telekanaliga bergan intervyusida.

AQSh hukumati SARS-CoV-2 koronavirus infeksiyasi Uxandagi laboratoriyada ishlab chiqilgan va shaharning epidemiya ochogiga aylanishi sababi ham shu deb hisoblamoqda. AQSh Xavfsizlik vazirligi hisobotida Xitoyning epidemiya kolami kengayishini yashirgani va kasallik xavfi haqida ogohlantirmaganini qayd etildi. Vaziyatning jiddiyligini sir tutgan XXR keyinchalik tibbiyot buyumlari importini oshirib, eksportni qisqartirgan, deyilgandi Associated Press xabarida. Fox News esa manbalariga tayanib,Uxanda kasallikni birinchi bolib yuqtirib olgan kishi shahardagi laboratoriya xodimi bolganini xabar qildi.

Kasallik tez tarqalayotgan ikkinchi davlat Rossiya bolib turibdi. Mamlakatda hafta oxiriga kelib sutkalik kasallikni yuqtirib olganlar soni 9 200 nafarni tashkil qilgan. Vafot etganlar esa 119 ta boldi. Mamlakatda kasallanganlar soni otgan hafta davomida 272 ming nafardan oshdi. Songgi sutkada 4 940 kishi, epidemiya boshlanganidan buyon esa jami 63 166 kishi koronavirusdan sogaygan. Mamlakatda kasallikdan vafot etganlar 2,5 mingdan oshiqni tashkil qilmoqda. Kasallanish hukumat azolarida ham qayd etilgan. Bosh vazir Mixail Mishustin ortidan prezident matbuot kotibi Dmitriy Peskov ham koronavirusni yuqtirib olgani malum qilindi.

Peskovning sozlariga kora, unda koronavirus infeksiyasi deyarli har kungi rejimda otkaziladigan testlardan birining natijasi orqali aniqlangan. Testdan keyingi birinchi kuni hech qanaqa kasallik belgilari kuzatilmadi, keyinroq tana haroratim 37 darajadan biroz kotarildi, deydi Peskov. Prezident matbuot kotibi ikki-uch kun uyda yotganidan keyingina shifoxonaga borganiga aniqlik kiritdi.

Bugungi kunda pnevmoniya bilan kasallanganlar ham uyda davolanyapti, masalan, bir tomonlama bolsa Ikki tomonlama bolganda esa tanlov yoq. Bu yerda yana bir muhim jihat shundaki, sening opkangni virus kabi organizming ham yemirishni boshlaydi, deydi Peskov.

Rossiyada kasallanganlar soni kop bolishiga qaramay, undan vafot etayotgan bemorlar soni ancha past. Ammo bu korsatkichga shubha bilan qarayotganlar ham yoq emas. Jumladan, NYT gazetasi elon qilgan maqolada shu haqida soz boradi. NYT Moskva va Rossiyaning boshqa hududlarida koronavirus oqibatida vafot etayotganlar soni rasmiy statistikadan kop bolishi mumkinligi haqida maqola chop etdi. Xususan, gazeta mustaqil demograf Aleksey Rashkinning sozlarini keltirib otdi.

Rashkin Moskvada koronavirus qurbonlarining qariyb 70 foizi royxatga olinmayotgani, Rossiyaning boshqa mintaqalarida ushbu korsatkich 80 foizga tengligini malum qildi. Shuningdek, maqolada Rossiya prezidenti huzuridagi Xalq xojaligi va davlat boshqaruvi akademiyasi katta ilmiy xodimi Tatyana Mixaylovaning bayonoti keltirilgan bolib, unda Moskvada aprel oyida olim korsatkichlari otgan on yillikda kuzatilgan olim holatlaridan ancha yuqori ekani qayd etilgan. Bir narsa aniq: koronavirus qurbonlari soni rasmiy malumotlardan qariyb uch barobarga kop bolishi mumkin, deydi Mixaylova.

The New York Times gazetasi Rossiyada koronavirus qurbonlari soni kamaytirib korsatilayotgani togrisidagi malumotlar keltirilgan maqola mazmuniga shubha qilinishiga hech qanday asos kormaganini malum qildi.

Mart oyida kasallik ochogiga aylangan Yevropa mamlakatlari esa otgan hafta davomida karantin bilan bogliq cheklovlarni yumshatish va olib tashlash boyicha dastlabki qadamlarni tashladi. Italiya, Fransiya kabi davlatlar bir qator sohalarning qaytadan ishga tushirilishini malum qildi. Fransiyada dam olish kunlari plyajlar ish boshladi. Mamlakatda rasman 11-maydan karantin talablarini bekor qilish boshlangan. Italiya esa 3-iyundan boshlab mamlakat chegaralarini yevropaliklar uchun ochishni rejalayotganini malum qildi. Ispaniyada esa cheklovlar uzaytirilishi malum qilindi.

Germaniyada aholi koronavirus tufayli korilgan choralarga nisbatan norozilik namoyishlari otkazmoqda. 16-may kuni butun mamlakat boylab turli qatlam vakillaridan tashkil topgan minglab kishilar karantin cheklovlariga nisbatan norozilik namoyishlarini otkazdi. Jumladan, Shtutgartda 2 ming kishi kochaga chiqqan.

Sloveniyada esa epidemiya nihoyasiga yetgani malum qilingan va mamlakat chegaralarini ochishni rejalashtirmoqda. Avstriyada esa juma kunidan boshlab restoran va vencha kafelar ochilgan. Vatikanda avliyo Pyotr ibodatxonasi dushanba kunidan boshlab ochilishi rejalashtirilmoqda.

Osiyoda esa yaxshi yangilik. Malayziya hukumati salkam ikki oylik tanaffusdan song mamlakat masjidlarida juma namozlarini oqishga ruxsat bergan. Kasallik nisbatan kech aniqlangan Tojikistonda ahvol korinishidan yaxshiga oxshamayapti. Mamlakatda kasallanganlar soni ming kishiga yaqinlashmoqda. Ijtimoiy tarmoqlarda bir oy mobaynida koronavirusdan 23 nafar shifokor vafot etgani haqidagi xabarlar va ularning royxati taqdim etilgan qora xatlar paydo boldi.

Kasallik rasman tasdiqlanmagan Turkmaniston hamda Shimoliy Koreyadan shubhali xabarlar tarqalishda davom etmoqda. Bloombergning yozishicha, amerikalik harbiylar Shimoliy Koreyada koronavirus bilan kasallanganlar borligini taxmin qilmoqda. Seuldagi Koreya universiteti professori Kim Sin Gonning malum qilishicha, KXDR chegaralari yopilguniga qadar 2019-yilning oxirida Xitoy bilan chegara yaqinida yuzlab kasallik holatlari aniqlangan.

Bu malumotning qanchalik ishonchli ekani esa nomalum. Shuningdek, KXDR epidemiyaga qarshi kurash uchun boshqa davlatlardan yordam qabul qilishga rozi boldi. Sinxua agentligining xabar berishicha, Xitoy Shimoliy Koreya bilan epidemiyaga qarshi hamkorlikni kuchaytirishga tayyor. KXDR haqidagi yangiliklarga ixtisoslashgan NK News nashrining malumotlariga kora, Pekin Pxenyanga koronavirusni aniqlovchi test tizimlarini jonatdi. Rossiya ham KXDRga oz yordamini taklif qildi.

KXDRda koronavirus bilan bogliq vaziyat qanday tus olayotgani oxirigacha malum emas. Bunda bilvosita belgilar mamlakatda turli cheklovlar joriy qilinganini korsatmoqda. Bloombergning yozishicha, Xitoy va KXDRning 1 420 kilometrli chegarasida savdogarlar yillar davomida noqonuniy mahsulotlarni olib otgan hududlar mavjud. Agentlikning taxminiga kora, mazkur kishilar infeksiyaning KXDRdagi tarqatuvchilari bolgan bolishi mumkin.

Xronika Turkmenistana nashrining malumotlariga kora, Turkmanistonning Ashxobod shahridagi yuqumli kasalliklar shifoxonasiga viloyat tibbiyot muassasalaridan COVID-19 bilan kasallangan bemorlar kelmoqda.Nashrning qoshimcha qilishicha, songgi hafta davomida olimlar soni ham keskin ortgan. Xususan, yuqumli kasalliklar shifoxonasiga Toshhovuzdan koronavirusga chalingan ikki ayol keltirilgan. Mart oyi boshlarida esa u yerda koronavirusga tahlil natijalari musbat chiqqan kamida ikki turkmanistonlik davolangan.

Mamlakatda rasman kasallik qayd etilmagan. Hatto, mamlakatda koronavirus haqida gapirish ham taqiqlab qoyilgan.

Koronavirus pandemiyasi soyasida boshqa xabarlar etiborsiz qolib ketayotgandek tasavvur paydo bolmoqda. Mazkur haftada qoshni Afgonistonda mudhish terroristik harakat amalga oshirildi. 12-may kuni jangarilar Kobuldagi tugruqxonaga qurolli hujum qilib, u yerda 16 kishini oldirdi. Vafot etganlar orasida onalar va bolalar borligi malum qilindi. Hukumat hodisadaTolibonharakatini ayblayotgan bolsa-da, ammo harakat buni tan olmadi.

Mamlakat Ichki ishlar vazirligining xabariga kora, xudkush terrorchilar harbiy kiyimda bolgan va ularning hammasi yoq qilingan. Afgoniston prezidenti Ashraf Gani kuch ishlatar tizimlarga terrorchilarga tezkor javob hujumi uyushtirishni buyurdi. Afgonistonning birinchi vitse-prezidenti Amrillo Solih ham ushbu hujum ortida Tolibon harakati va ularning ittifoqchilari turganini qayd etdi. Fevral oxirida AQSh hamda Tolibon harakati uzoq davom etgan muzokaralardan keyin hududda ot ochmaslik haqida kelishib olgan edi va Afgoniston hukumati bilan ham bu borada muzokara olib borilishi malum qilingandi.

Kelishuvning asosiy shartlariga kora, ikki tomon asirlar almashinuvini amalga oshirmoqda. Kelishuv imzolangach, Kobul qamoqxonalaridagi Tolibon harakati azolarini ozod qilish boshlandi. 2-mayda Pul-e Charxi qamogidan tashkilotning 100 ga yaqin azosi ozodlikka chiqarilgandi.

Songgi haftada qoshni Turkmanistonda ijtimoiy ahvol ancha taranglashdi. Bunga asosan mamlakatda kuzatilgan tabiiy ofatlar natijlarini bartaraf etishda sustkashlikka yol qoyilishi sabab bolgan. Turkmanistonning Lebop viloyati markazi bolgan Temiryol tumanida hukumat 27-aprel, 4 va 13-may kunlari yopirilgan dovul oqibatlari bartaraf etmayotgani tufayli mahalliy aholi norozilik namoyishiga chiqdi. Turkmen.news ushbu nozorilik chiqishining ayrim tafsilotlarini malum qildi.

Qayd etilishicha, norozilik chiqishida mingga yaqin aholi ishtirok etdi. Ularning aksariyati ayollar va bolalardir. Erkaklar qorqishadi. Ularni darhol olib ketishadi, ayollarga, ayniqsa, bolalilarga esa odatda tegishmaydi, degan nashrga malum qilingan manbalardan biri.

Bundan tashqari, mamlakatda oziq-ovqat taqchilligi ham yuzaga kelmoqda. Otgan hafta mobaynida non hamda mevaga uzundan uzoq navbatlar paydo bolayotgani haqida xabarlar paydo bola boshladi. Mamlakatda hamon koronavirus kasalligi rasman tan olinmadi, biroq yuqorida aytganimizdek, kasallik mavjud bolsa va mamlakatda karantin tartibi ornatilsa, xalqni juda ogir kunlar kutib turganini taxmin qilish mumkin.



Manba: Daryo.uz
: admin (17-05-2020, 17:56)
0 (: 0)
. !

!


vote-icon
?

?
( 22) ( 0) ( 19) ( 3)
:
-
:
20 ... -