» » Jahon hafta ichida: Livandagi portlash, Belarusdagi saylov va Xitoyda aniqlangan yangi turdagi virus

Jahon hafta ichida: Livandagi portlash, Belarusdagi saylov va Xitoyda aniqlangan yangi turdagi virus


Ancha asabiy tarzda otgan avgust oyining birinchi haftasi ham oz nihoyasiga yetdi. Ananaga muvofiq hafta davomida dunyoda yuz bergan eng muhim voqea hodisalar tahlilini etiboringizga havola etamiz.

Otgan hafta butun dunyo jamoatchiligining nigohi yana bir karra uzoq tanaffusdan song Yaqin Sharqqa qaratildi. 4-avgust kuni Livan poytaxti Bayrut shahrida kuchli portlash sodir boldi.Portlash Bayrut portida yuz bergan va uning quvvati tort kilotonna, yani Xirosimadagi portlashning chorak qism darajasida bolgan.

Shaharning deyarli yarmini vayron holga keldi. Portlash dastlab, portdagi pirotexnika omborida yuz bergani aytildi. Ammo keyinchalik elon qilingan xabarlarda Livan hukumati portlashga 2014-yilda rossiyalik tadbirkor Igor Greshechkinga tegishli Rhosus (Rosus) kemasidan topilgan va musodara qilingan 2 750 tonna ammiak selitrasining detonatsiyasi sabab bolganini malum qilgan.Taxminlarga kora, portlash ammiak selitrasi saqlangan ombor hududida chilangarlik-payvandlash ishlari vaqtidagi ehtiyotsizlik oqibatida sodir bolgan. Musodara qilingan yuk utilizatsiya qilinishi lozim bolgan, ammo olti yil davomida bu ish amalga oshirilmagan.

Reuters axborot agentligi keyinchalik tarqatgan malumotlarga kora, mamlakat prezidenti Mishel Aun Livan hukumatining Bayrutdagi portda yuz bergan katta portlashga bomba yoki boshqa tashqi aralashuv vositasida amalga oshgani haqidagi taxminlar yuzasidan tergov otkazishini malum qilgan. Portlashga nima sabab bolgani hali aniqlangani yoq. Hodisaga tashqi aralashuv raketa, bomba yoki boshqa harakat sabab bolgani haqidagi taxmin ham mavjud, degan Aun.

Kuchli portlashoqibatida154 nafar kishihalok bolgan,5 mingdan ziyod odamturli darajadagi tan jarohatlarini olgan. Qidiruv-qutqaruv ishlari davom etayotgani inobatga olinsa, ushbu raqamlar yana ozgarishi mumkin. Bayrut gubernatori Marvan Abbud portlash shaharning yarmiga talafot yetkazganini bildirgan, 300 nafardan ziyod aholiboshpanasiz qolgan. Uning sozlariga kora, portlash tufayli shaharga yetgan zarar miqdori 35 milliard dollarni tashkil qilishi mumkin. Gubernator, shuningdek, yuz bergan voqeani Ikkinchi jahon urushi vaqtida Xirosima va Nagasakida yuz bergan atom bombasi portlashlarigatenglashtirgan.

Bayrutda portlash sodir bolishi Livan uchun hozirgi pandemiya sharoitida va mamlakatda mavjud chuqur siyosiy va iqtisodiy inqirozning isitmasi desak yanglishmagan bolamiz. Portlash ortidan Livanda aholi kochalarga chiqib hukumat istefosini talab qilmoqda.8-avgust kuni minglab aholi Bayrut kochalariga norozilik namoyishiga chiqdi. Reutersningxabar berishicha, Bayrut markazidagi Shahidlar maydoniga yetti mingga yaqin odam toplangan. Qiyomat kuni shiori ostidagi namoyish ishtirokchilari yuqori martabali amaldorlarni jazolashni talab qilgan namoyishchilarning fikricha, portdagi portlashga aynan ular aybdor, debxabar bermoqdaCNN.

Namoyish vaqtida amaldagi hukmron tuzumni agdarishga chaqiriqlar bolgan, shuningdek, yigilganlar Inqilob!, deb ham hayqirgan. Ramziy dorning ornatilishi esa norozilik namoyishining kulminatsiyasiga aylangan bu namoyishchilarning fikricha, masuliyatsizligi va korrupsiyaga botgani portlashga olib kelgan amaldorlar uchun bir ogohlantirishdir. Namoyishchilar kotargan plakatlarda Istefo yo dor! deb yozilgan edi.

Namoyishchilardan biri Associated Pressga berganintervyusidabu dor Livanda songgi 30 yildan beri hokimiyat tepasida turgan odamlarga moljallangan. Unda, jumladan, Livan prezidenti Mishel Aun va Hizbulloh harakati yetakchisi Hasan Nasrullohning suratlari osildi. CNNning qayd etishicha, ramziy dor bundan 100 yil avval Usmonli saltanati rasmiylari isyon kotargan livanliklarni osgan joyda qad rostlagan.

Mamlakat tashqi qarzlarni tolay olmaydigan holga kelgan, hatto defolt holatiga tushib qolgan. Mamlakat aholisining 50 foizi kambagallikdan past darajada, 20 foizi ota kambagallikdan ham past darajada yashaydi. Mehnatga layoqatli aholining 35 foizi ishsiz. Bu raqam kelasi oylarda yana oshishi kutilmoqda.

Mamlakat iqtisodiy inqiroz yoqasiga kelishiga sabab esa siyosiy inqiroz. 2019-yil kuzida yuz bergan norozilik namoyishlari ortidan bosh vazir Saad Hariri istefo bergan. Undan keyingi bosh vazir esa 48 soatdan song istefo bergan. Undan keyin tayinlangan bosh vazir faqat 2020-yil fevral oyiga kelibgina Parlament ishonchiga sazovor bolgan. Mamlakat multikonfession sistema asosida ishlaydi. Mavjud barcha konfessiya vakillari hukumatda oz orniga ega. Prezident nasroniylardan, bosh vazir sunniylardan, parlament rahbari shialardan tarkib topgan. Parlamentda musulmonlar va nasroniylar uchun bir xil orinlar ajratilgan. Bundan tashqari, armani vakillari ham muhim bolgan hukumat ishlarida. Amalda mamlakatda eng asosiy kuch Eron tomonidan qollanadigan Hizbulloh tashkiloti qolida.

Bayrutda toqnashuvlar avjiga chiqayotgan bir vaqtda Livan bosh vaziri Hasan Diab mamlakat aholisigamurojaat yollagan(qayd etish joiz, ramziy dorda, jumladan, uning surati ham bor edi). U mamlakatda muddatidan avvalgi parlament saylovlari otkazilsagina Livan inqirozdan chiqa olishini takidlagan. Bizga yangi siyosiy elita va yangi parlament kerak, deb bosh vazir muddatidan avvalgi saylovlar togrisidagi qonun loyihasini ishlab chiqishga vada berdi. Shuningdek, Diab portidagi portlash boyicha surishtiruv ishlari barcha aybdorlar aniqlanmagunicha davom etishini qoshimcha qildi.

9-avgust kuni Belarus respublikasida navbatdagi prezident saylovlari otkazildi.

Gomel va Mogilyov viloyatlarida soat 12:00 holatiga kora, 60 foizdan koproq saylovchi tashrif buyurgan (muddatidan avval ovoz berganlar ham qoshiladi), degan MSK raisi Lidiya Yermoshina. Mamlakatda mahalliy vaqt bilan soat 8:00 da 5 723 ta saylov uchastkasi ochildi. Belarusdan tashqarida yana 44 ta saylov uchastkasi tashkil etildi. Ovoz berish jarayoni mahalliy vaqt bilan soat 20:00 da tugadi. Belarusning 6,8 million aholisi ovoz berish huquqiga ega. MSK axboroti boyicha Belarusda muddatidan avval ovoz berishning besh kunligida (48-avgust) saylovlarda saylovchilarning 41,7 foiz qismi ishtirok etgan.

Belarus prezidentligi uchun saylovlarda amaldagi davlat rahbari Aleksandr Lukashenko oltinchi marta ishtirok etdi, shuningdek, nomzodlar safida Govori pravdu birlashmasi raisining orinbosari Andrey Dmitriyev, saylovoldi kampaniya vaqtida hibsga olingan bloger Sergey Tixanovskiyning rafiqasi, sobiq deputat Anna Kanopatskaya va Belarus sotsial-demokratik partiyasi raisi Sergey Cherechen ham qatnashdi.

Mahalliy vaqt bilan 20:30 da saylov uchastkalaridan chiqqan dastlabki natijalarga kora, amaldagi prezident Aleksandr Lukashenko 79,7 foiz ovoz toplagan va navbatdagi muddatga prezident etib saylangan. Uning asosiy raqibi sifatida korilgan Svetlana Tixanovskaya esa 6,8 foiz ovoz toplashga erishdi. Belarusda prezidentlik saylovlarning dastlabki natijalari rasman 10-avgustda elon qilinishi kutilmoqda. Yakuniy natijalar Belarus MSK tomonidan 19-avgustda yoki undan keyin malum qilinishi rejalashtirildi.

Xitoydan navbatdagi virus

Xitoyda olimga olib kelishi mumkin bolgan SFTS deb nomlangan xavfli yangi virus aniqlandi.Bu haqda Global Times nashriga tayanib Korrespondent.netxabar bermoqda.

Mutaxassislar ushbu virus asosan hasharotlar chaqishi orqali yuqishini aniqladi. Mamlakatda 2020-yilning birinchi yarmida 60 dan ortiq odamda bu virus aniqlangan, ulardan yetti nafari vafot etgan. Chjetszyan universiteti virusologiShen Szifanningtakidlashicha, virusning odamdan odamga yuqishini istisno qilib bolmaydi. U qon yoki yiring orqali yuqishi mumkinligini aniqlangan.

Statistik malumotlarga kora, SFTS infeksiyasining 60 foizidan ortigi Xitoyning sharqidagiSziyansuprovinsiyasida, qolganlariAnxoyvaChjetszyandaqayd etilgan. Kasallanganlarda isitma, yotal, qonda leykotsitlar darajasining pasayishi, shuningdek, trombositlar shakllanishi kabi alomatlar namoyon bolgan.

Mahalliy virusologlarning takidlashicha, ushbu kasallikning qozgatuvchisi 2011-yilda kashf qilingan bolib, umurtqali hayvonlar, artropodlar va osimliklarda uchraydigan bunyaviruslar oilasiga tegishli. Xitoylik shifokorlarning takidlashicha, SFTS hali yaxshi organilmagan. Shifokorlar ehtiyot bolish hamda gigiyena qoidalariga rioya qilish kerakligini takidlagan. Avvalroq Xitoyda pandemiyaga sabab bolishi mumkin bolgan yangi chochqa grippianiqlangan edi. Keyinchalik Xitoy hukumati chochqa grippining yangi shtammi pandemiyani yuzaga keltirishi mumkinligi haqidagi tadqiqot natijalarini ishonchsiz debtopdi.

Otgan haftada butun dunyoda koronavirusga chalinganlar soni bir milliontaga yana kopaydi. Hafta boshida, yani 3-avgust kuni kasallar soni 18 milliondan oshgan edi.5-avgustga kelib kasallikdan vafot etganlar soni butun dunyoda 700 ming nafardan oshgani malum boldi. 7-avgustga kelib esa kasallar soni 19 milliondan oshgani elon qilindi.

Hozirgi vaqtga kelib, koronavirus bilan bogliq statistikani onlayn rejimda kuzatib borayotgan covidvisualizer.com sayti malumotlariga kora, butun dunyoda kasallikka chalinganlar soni 20 millionga yaqinlashdi (19,9 million). Shundan 730 mingdan ortiq odam vafot etgan bolsa, 12,7 milliondan ortiq bemor tuzalgan. Hozirda davolanayotgan kasallar soni 6,3 milliondan ortiqni tashkil qilmoqda.

Davlatlar kesimida oladigan bolsak, royxatda hamon AQSh yetakchilik qilmoqda. Mamlakatda umumiy kasallikka chalinganlar soni besh milliondan oshgan.Bemorlarning 165 mingdan ortigi vafot etgan bolsa, 2,6 milliondan ortiq kishi tuzalgan. Hozirda mamlakatda 2,4 millionga yaqin bemor davolanmoqda. Kunlik kasallanish holati ortacha 15 mingtani tashkil qilmoqda. AQSh prezidenti Donald Tramp mamlakatda koronavirus chekina boshlaganini malum qildi.Bu haqda u Oq uyda bolib otgan matbuot anjumani vaqtidatakidlagan. Royxatda AQShdan keyingi orinda borayotgan Braziliyada ham kasallar soni 3 millionlik baryerdan otgan.

Yangilangan statistikaga kora, Braziliyada shu kungacha 3 012 412 kishida COVID-19 tasdiqlangan. Jumladan, songgi bir sutka ichida 49 970 kishida kasallik aniqlangan. Ayni vaqtda sutka davomida mamlakatdagi koronavirus qurbonlari soni 905 kishiga kopayib, 100 477 kishiga yetgan.Avvalroq, 23-iyulda Braziliyada koronavirusga chalinish bilan bogliq sutkalik korsatkich antirekordni qayd etib, bir kunda67 860 kishida kasallik tasdiqlangan edi.

AQShning Jons Hopkins universiteti malumotlariga kora, Braziliya koronavirusga chalinganlar va ushbu infeksiya asoratlari oqibatida vafot etganlar soni boyichajahonda yetakchilardan biridir Braziliya bu borada faqat AQShdan ortda qolib, dunyoda ikkinchi bolib turibdi. Otgan haftada koronavirus pandemiyasi chekingan Yevropada yana kasallanishlar ortgani qayd etildi. Jumladan, kasallikning Yevropadagi ilk ochogi Italiyada otgan hafta davomida kasallanish holatlari may oyidan buyon ilk bor osgani qayd etilgan.Italiyada koronavirusga chalinish boyicha kunlik kasallanishlar soni 38 foizga oshdi, debxabar bermoqdaAP.

Qayd etilishicha, 7-avgustdan 8-avgustgacha bolgan sutkada 552 kishida COVID-19 aniqlangan. Mamlakatda may oyi oxiridan buyon kunlik kasallanishlar soni bunday yuqori bolmagan edi. Yangi kasallanish holatlarining qariyb uchdan bir qismi Italiyada koronavirusning mahalliy ochoqlaridan biri bolgan Veneto viloyatiga togri kelmoqda. Bir kun davomida u yerda koronavirusni aniqlash boyicha qariyb 16,5 mingta test otkazilgan. Veneto viloyati rahbari Luka Dzaynning sozlariga kora, kasallik Ispaniya, Peru, Xorvatiya va Gretsiyadan yaqinda qaytgan aholidan aniqlangan.

Tatil bu katta tavakkalchilik. Har bir kishi qayerda dam olmoqchiligini ozi hal qilishi kerak. Ammo bir necha haftadan buyon tatil vaqtida ushbu kasallikka chalingan bemorlar sonining kopayayotganini qayd etayotganimiz ham rost, degan u.



Manba: Daryo.uz
: admin (10-08-2020, 14:26)
0 (: 0)
. !

!


vote-icon
?

?
( 25) ( 0) ( 24) ( 1)
:
-
:
:
20 ... -