» » Amerika talim tizimi Ozbekiston talim tizimini ozgartirishi mumkinmi?

Amerika talim tizimi Ozbekiston talim tizimini ozgartirishi mumkinmi?


Daryo kolumnisti, Buyuk Kelajak ekspertlar kengashi azosi, Janubiy Koreyaning Pusan chet tillar universiteti professori Azamat Akbarov AQSh talim tizimi Ozbekiston talim tizimiga qanday tasir korsatishi mumkinligi xususida oz fikrlarini aytib otadi.

Iqtisodiy va boshqa jihatlardan mustaqil bolishni xohlagan davlat uchun talim hal qiluvchi orin tutadi. Fikrimizcha, ushbu maqsadga erishish uchun Ozbekistonning oldida hali uzoq safar turibdi. Mamlakatda yaqin otmishda sodir bolgan siyosiy ozgarishlar natijasida hukumat talim tizimining muhimligini tushunib yetdi. Shunga qaramay, buni isbot qilish bu sohada uchun biroz ilgari surilish boldi xolos. Ilgari siljishning yoqligi bugungi kun organuvchilar avlodining talab-ehtiyojlaridan tushunmaslik va bexabarlik natijasidan kelib chiqadi. Maktab va universitetlar mamuriyatlari yechilishi lozim bolgan ustuvor masalalarni talimning asosiy maqsadidan uzoqlashtirib yuborishgan. Natijada oqituvchining roli, obrosi tushib ketdi, va buning oqibatlari yaqqol korinib turibdi.

Talim tizimimizni takomillashtirish yollarining boshqa mamlakat talim tizimida biz topgan usullaridan biri boshqa tizimni olib kirib, joriy qilishdan iborat boldi. Biroq chet mamlakat talim tizimida mavjud asosiy kamchiliklarini tahlil qila olmaslik yoki kora bilmaslik bizning asosiy muammomizdir. Talimni joriy qilib, biz yana osha muammo takrorlaymiz va maqsadlarimizga erisha olmaymiz. Ushbu maqolada menAQSh talim tizimining asosiy kamchiliklarini korsatib otmoqchiman.

AQShda talim tizimda mavjud bir qator muammolar tufayli nazarda tutilgandagiday samarador emas. Talim siyosati va qaror qabul qilish ishlarida siyosiy va ijtimoiy farqlar muammolarining singib ketganligi tufayli oquvchi-talabalarga xilma-xillik bilan qanday murojaat qilish, organish yoki ziddiyatlarni qanday yengib otishning togri, foydali usullari takliq qilishmaydi. Buning ustiga, ijtimoiy-siyosiy masalalar atrofida otkazilayotgan keng qamrovli bahslarning orasida, maktablarda firibgarlik masalasi va hatto baholash tizimidagi nomutanosibliklar va ehtimoliy adolatsizlik masalalari kabi hal qilinmayotgan koproq aniq, qatiy muammolar mavjud.

Kop hollarda maktablarda mavjud muammolar Amerika talim tizimining kelajagi haqida qabul qilinishi kerak bolgan muhim qarorlarni qabul qilishga xohish, imkoniyatning yoqligi bilan bogliqday tuyuladi. Haqiqiy va joriy vaqtda jiddiy ahamiyatga va qimmatga ega bolgan masalalarga etibor qaratishning orniga, ichki nizolar va qarorlarning yoqligi bilan vaqt behuda sarflanmoqda. Bahs-munozarlarda vaqtni bekor otkazishning orniga umumiy manoda tizimga tasir qiluvchi va bilimli yoshlarni tayyorlash kabi natija beruvchi kattaroq masalalarni hal qilish va boshqa mavzular haqida bahs-munozaralar Amerikada talim sifati yaxshilangandan keyingi vaqtlargacha saqlab qoyilishi lozim.

Amerika talim tizimi muammolari va zaif tomonlari:

Yuqori sinf maktablarida talim olish narxining tobora oshib borishi universitetlarda tahsil olishni xohlaydigan Amerika talabalarining sonining pasayishiga olib keldi.

Zamonaviy Amerika talim tizimida jiddiy muammolar mavjudligi voqelik. Agar biz zamonaviy talim tizimi bizning talim tizimimizni ozgartirishini xohlasak, boshqa mamlakatlarning talim tizimi, ozimizning talim tizimimizning xaloskori boladi deb hisoblashni bas qilishimiz kerak. Biz amalda mavjud tizimlarni tolaligicha emas, balki eng yaxshi amaliyotlarni tahlil qilib, joriy qilishimiz lozim, chunki chet mamlakatning talim tizimiga jiddiy bogliq bolish notogri bolishi mumkin, chunki bizda xodim-kadrlar, inson kapitali, logistik komak, moliyaviy zahiralar va texnologiyalar kabi sharoitlar ularniki bilan bir xil bolmasligi mumkin.

Muallif fikri tahririyat nuqtai nazariga mos kelmasligi mumkin.



Manba: Daryo.uz
: admin (19-04-2019, 10:58)
0 (: 0)
. !

!


vote-icon
?

?
( 27) ( 0) ( 26) ( 1)
:
-
:
:
20 ... -