» » Kattaqorgonda dokonlaridan ayrilayotgan ayol bozor mamuriyatidan tovon puli talab qilmoqda

Kattaqorgonda dokonlaridan ayrilayotgan ayol bozor mamuriyatidan tovon puli talab qilmoqda


Zarnews nashri kattaqorgonlik Dilbar Ergashevaning murojaatiga kora uning Samkat Oazis durdonasi savdo majmuasidan sotib olgan ikkita dokoni buzilayotgani yuzasidan surishtiruv chop etdi. Quyida maqola toligicha havola etildi.

Kattaqorgon tumani Balandravot mahallasi Qilich qishlogida yashovchi Dilbar Ergasheva Kattaqorgon shahridagi Samkat Oazis durdonasi savdo majmuasidan ikkita dokon sotib olgan. Bu dokonlar 2017-yilda buzilgani haqida tahririyatimizga murojaat qilib, bozor mamuriyatidan tovon puli undirish masalasida yordam soradi. Biz Dilbar Ergashevaning murojaatini organish maqsadida Kattaqorgon shahrida boldik.

Suhbatimiz va taqdim etilgan hujjatlardan malum boldiki, maktabda kop yillardan buyon kutubxonachi bolib ishlaydigan Dilbar opa 8 yil avval tadbirkorlikka havas qilib, bozorning K blokidan ikkita dokon olgan. Qurilishlarni oz hisobidan amalga oshirgach, boshqa xarajatlar uchun jami 3 900000 som tolovni amalga oshirgan. Ammo Holva degan bilan ogiz chuchimaydi, deganlaridek, Dilbar Ergasheva dokonni ishlatish, bozor talabini organish, mijoz jalb qilish, foyda olishning epini qilolmadi. Oqibatda dokon qarovsiz, soliqlar esa tolanmay qolib ketdi. Kattaqorgon shahar hokimining 2013-yil 4-maydagi 351-Q-sonli qaroriga asosan savdo majmuasida joylashgan dokon egalari tegishli tartibda davlat royxatidan otishlari (davlat kadastri, soliq organlari) va hujjat nusxasini taqdim etish va bozor mamuriyati bilan yer ijara shartnomasi tuzishlari kerak edi. Tadbirkorlik bilan shugullanib kormagan Dilbar Ergasheva bu hujjatlar nima uchun kerakligi, buning ahamiyatini yaxshi bilmaganligi uchun hujjatlarni tayyorlay olmadi.

2016-yilda tadbirkor Bahrom Nurmatov Dilbar Ergashevaga tegishli ushbu dokonni ijaraga olib, faoliyat yuritadi va ikki yil davomida dokonning yer ijara haqini bozor kassasiga tolab keladi. Shu qatordagi ikkita dokon ishlayotgan bolsa, qolgan 11 tasi qarovsiz ahvolda, hatto eshik ham ornatilmaganligi bois chiqindixonaga aylanib, antisanitariya holatini keltirib chiqaradi. Yana bir tomoni, bozorning yuqori qismida qol mehnati va attorlik mahsulotlari yoyma savdosi bilan shugullanuvchi 50 dan ortiq tadbirkor uchun yopiq pavilyon zarur edi.

Shu bois bozor mamuriyati tasischilarning roziligi bilan kadastr hujjatlari tayyorlanmagan, bozor bilan ijara shartnomasi tuzmagan, yer ijara haqi tolamasdan kelayotgan tadbirkorlarning dokonlarini oz xohishlariga kora buzib olishlari togrisida ogohlantirish xatlari yuboradi. Bunday ogohlantirish xati 2016-yil 19 va 20-iyun kunlari D.Ergashevaga ham yuboriladi. 2017-yil avgust oyida D.Ergashevaning dokonlarini uning farzandlari buzib olib ketadi va bu yerda Xalq banki Kattaqorgon shahar bolimining 1100 million som krediti hisobidan 50 orinli savdo paviloni qurilishi boshlanadi. Masalani organish uchun birinchi tashrifimiz ayni shu kunlarga togri keldi.

Dokonlarni oz hisobimizdan qurganmiz, yana qoshimcha pul tolaganmiz, deydi Dilbar Ergasheva. Dokonlarimiz shunchaki buzib tashlanib, xarajatimiz qoplanmay qolaveradimi? Ikkita dokon uchun bozor mamuriyati menga 80 million som mablag tolab bersa, boshqa davo qilmayman.

Viloyat hokimining pul tushumlari prognoz korsatkichlari rejasini bajarish borasidagi qaroriga asosan bozorlar va savdo majmualarining har kvadrat metr maydoni uchun oyiga 13000 somdan tolov undiriladi. Hisoblangan tolovlar har bir dokon uchun yiliga ortacha 1 million somni tashkil etadi. Dilbar Ergasheva esa dokonni davlat royxatidan otkazmaganligi uchun 20112016-yillar davomida soliqdan kamida 5 million som mablag tejab qolgan. Jamiyat direktori Erkin Ostonov shu fikrlarni bildirarkan, aslida Dilbar Ergasheva bozorga yer ijara haqini tolamasdan katta zarar yetkazgani, shunday bolsa ham sarflagan mablagi tolab berilishi, lekin 80 million som berolmasligini bildirdi.

Samkat Oazis durdonasi masuliyati cheklangan jamiyatida tomonlar ishtirokida ikkinchi, uchinchi uchrashuvimizda buzilgan dokonlar orniga bitta dokon va 7 million som beriladigan boldi. Keyingi safar esa faqat dokonni ozini qonuniy tarzda rasmiylashtirib berishga kelishildi. Shundan song bozor direktori bilan telefonda 3040 marotaba urinib ham boglana olmadik. Keyin bilishimizcha, vada qilingan dokon vadaligicha qolgan.

Navbatdagi uchrashuvimizda esa Dilbar Ergasheva dokonlari orniga jami 60 million som mablag berilishini soradi. Jamiyat direktori Erkin Ostonov bozorning osha qismidagi dokonlar ortacha 5-7 million som ekanligi va Dilbar Ergashevaning buzilgan dokonlari ham shu narxda baholanishini bildirdi. Shunda ham dokonning kerakli hujjatlari taqdim qilinmasa, davlat mablagini asossiz ozlashtirib bolmasligini bildirdi.

Yoqolgan pichoqning sopi oltindan, degan maqol bor. Bu yerda ham hech qanday hujjati bolmagan dokon buzildi, endi uning tovon pulini aniqlash lozim. Dilbar Ergasheva buzilgan dokonini bozordagi dokonlarning hozirgi narxida baholasa, bozor direktori Erkin Ostonov birorta asosli hujjati bolmagan fuqaroga dokon kompensatsiyasi sifatida mablag berolmasligini aytadi.

Xosh, tasischilar nima deydi?

Qonunga kora, bozorlar va savdo komplekslarining 51 foiz ulushi davlatga tegishli, qolgan 49 foizi esa tasischilarga bolinadi, soliqlar va boshqa majburiy tolovlar ham shu hisobdan tolanadi, deydi Kattaqorgon shahar hokimining birinchi orinbosari Ikrom Mamatov. Bu masala kotarilmasdan avval tegishli idora vakillari bilan birgalikda ikki hafta mobaynida savdo kompleksidagi barcha tadbirkorlarga hujjatlarni qonuniylashtirish, mulkni davlat royxatidan otkazish, dokonlar uchun kadastr yigma jildi tayyorlash borasida tadbirlar otkazdik. Ammo tushuntirish-targibot ishlariga qaramasdan ayrim tadbirkorlar hujjat tayyorlashga beparvo munosabatda bolishdi.

Endi korilgan zararni qoplash uchun Dilbar Ergasheva bozor rahbariyatiga dokon uchun sarflangan mablagni keltirib, uni qoplashni sorab ariza bilan murojaat qiladi. Shu ariza asos boladi, song jamiyat tasischilarning navbatdan tashqari yigilishi chaqirilib, 51 foiz davlat ulushiga tegmagan holda, jamiyat imkoniyatidan kelib chiqib 49 foiz ulush hisobidan mablag tolab berilishi mumkin. Dokonning kadastr hujjatlari bolsagina keltirilgan zarar sud orqali undirilishi mumkin.

Mana, dokon egasi, bozor direktori, tasischi fikri bilan tanishdingiz. Anglaganingizdek, hamma ozicha haq. Biroq masala yechimi-chi? Buning uchun qachon bir toxtamga kelinadi? Qachon jamiyat tasischilarining yigilishi otkaziladi? Dilbar Ergasheva bu kunni qachongacha kutadi? Zarnews tahririyati bu savollarga Kattaqorgon shahar hokimligi va jamiyat tasischilaridan qonunda belgilangan muddatda javob kutadi.



Manba: Daryo.uz
: admin (15-05-2019, 12:29)
0 (: 0)
. !

!


vote-icon
?

?
( 25) ( 0) ( 23) ( 2)
:
-
:
20 ... -