» » Jahon hafta ichida. Koronavirusning davomi, Navalniy zaharlanishi atrofidagi gap-sozlar va tinib-tinchimas belaruslar

Jahon hafta ichida. Koronavirusning davomi, Navalniy zaharlanishi atrofidagi gap-sozlar va tinib-tinchimas belaruslar


Kuz ham kirib keldi. Ozgacha bir kayfiyatda otayotgan 2020-yil kuzining ilk haftasida dunyoda qanday hodisalar yuz berdi? Ananaviy haftalik dayjestimizda shu haqda hikoya qilamiz.

Butun dunyoni ozgartirib yuborgan koronavirus pandemiyasini yuzaga keltirgan COVID-19 kasalligining paydo bolganiga qariyb bir yil bolmoqdaki, hamon kasallik chekinishni istamayapti. Buni otayotgan haftada yuz bergan kasallik bilan bogliq yangi holatlar ham tasdiqlab turibdi.

Kasallik ilk tarqagan Xitoy bu borada ancha muvaffaqiyat qozongan bolsa, kasallikning ikkinchi ochogi bolgan Yevropada yana kasallanish holatlari kopayib bormoqda. Fransiya, Ispaniya kabi davlatlarda kunlik kasallanish holatlari ancha osdi. Eng kop tarqalgan AQShda otgan hafta boshida kasallanganlar soni olti million kishidan oshdi.Oz navbatida undan keyingi orinda borayotgan Braziliyada ham kasallikka chalinganlar umumiy soni osdi. Ushbu mamlakatda hafta davomida kasallikni yuqtirib olganlar soni tort milliondan oshdi.

Bu borada uni taqib qilib kelayotgan Hindiston ham unga yaqinlashib qoldi. Ushbu mamlakatda ham kasallikka chalinganlar umumiy soni tort milliondan oshgan. Otgan hafta davomida Rossiya kasallikka chalinganlar soni milliondan oshgan 4-davlatga aylandi.Shuningdek, Moskva shahar meri Sergey Sobyanin shaharda epidemiya kuzda qaytadan avj olishi mumkinligidan ogohlantirdi.Turkiyada esa kasallik ozining ikkinchi choqqisiga chiqqanligi malum qilindi.Bu haqda mamlakat sogliqni saqlash vaziri Faxriddin Koja malum qilgan.

Malumki, koronavirus bir necha yuz ming kishining hayotiga zomin boldi. Ular orasida turli xil kasb egalarini uchratish mumkin. Lekin bir kasb egalari borki, ular kasallik bilan doimiy yonma-yon yurishga majbur boldi. Ular shifokorlar. Otgan hafta tahlillardan shu narsa malum boldiki, butun dunyoda yetti mingdan ortiq shifokor koronavirus kasalligini yuqtirib olishi natijasida vafot etgan.

Hafta ortalarida butun dunyoda kasallik bilan bogliq umumiy holatlar soni 26 milliondan oshgan bolsa, hafta oxiriga kelib bu boradagi korsatgich 27 milliondan oshiqni tashkil qildi. Shundan 19 milliondan ortiq kishi tuzalgan bolsa, 880 mingdan ortiq odam kasallik oqibatida vafot etgan. Bugungi holat boyicha dunyodagi aktiv holatlar soni yetti millionga yaqinni tashkil qilmoqda.

Davlatlar kesimida AQSh 6,4 million holat bilan yetakchilik qilayotgan bolsa, undan keyingi orinlarda Hindiston tort million 160 mingdan ortiq holat bilan ikkinchi va Braziliya tort million 123 ming holat bilan uchinchi orinlarni bolishib turibdi. Korinib turganidek, hafta oxiriga kelib Hindiston ikkinchi oringa chiqdi. Shunday qilib, koronavirus pandemiyasi davom etmoqda.

Otgan haftada 20-avgustdan buyon koma holatida qolayotgan Rossiya muxolifati lideri Aleksey Navalniyning zaharlanishi bilan bogliq yangi malumotlar oshkor qilindi.Siyosatchi Aleksey Navalniy Rossiyada asab tizimini falaj qiluvchi, tarkibi jihatdan Novichok moddasiga oxshash jangovar modda bilan zaharlangan. Bu haqda Germaniya hukumati malum qildi, debyozmoqdaMeduza.

Qayd etilishicha, siyosatchi davolanayotgan Sharite klinikasi shifokorlarining soroviga binoan otkazilgan testlar natijalari Navalniyning organizmida zahar izlari mavjudligini korsatgan. Aleksey Navalniy Rossiyada kimyoviy zaharlovchi modda qollangan holda amalga oshirilgan hujum qurboni boldi, deyiladi Germaniya hukumati bayonotida.

Malum qilinishicha, Germaniya hukumati tahlil natijalari haqida Yevropa Ittifoqi va NATOdagi hamkorlariga, shuningdek, Kimyoviy qurolni taqiqlash boyicha tashkilotga xabar beradi. Rossiyaning Germaniyadagi elchisi ham tahlil natijalari haqida rasman xabardor qilinadi. Biz Rossiya hukumatini bu hodisa boyicha tushuntirish berishga chaqiramiz, deyiladi bayonotda.

Shundan keyin mojaro atrofida turli bahs-munozaralar kopayib ketdi. Jumladan, Ukraina Tashqi ishlar vazirligi siyosatchi Aleksey Navalniyning zaharlanishini Kremlning muxolif siyosatchini gayriinsoniy jazolashi deb atadi va voqeaga tegishli ravishda chora korishga chaqirdi.Sivilizatsiyalashgan dunyoning faqat bir dadil pozitsiyasi va qatiy qoralashi, shu jumladan, sanksiyalar Rossiya hukumatini jinoyatlar sodir etishni toxtatishga majbur qilishi mumkin..., deyiladiUkraina TIVbayonotida.

Voqeaga mamlakatda norozilik namoyishlari davom etayotgan Belarus ham munosabat bildirdi. Minskning ushbu munosabati biroz istehzo ham keltirib chiqardi. Gap shundaki, Belarus prezidenti Aleksandr Lukashenko 3-sentabr kuni Rossiya bosh vaziri Mixail Mishustin bilan bolib otgan uchrashuvi vaqtida siyosatchi Aleksey Navalniyning Novichok guruhiga kiruvchi zahar orqali zaharlangani togrisidagi malumotlar yolgon ekanini malum qildi, debxabar beradiMeduza.

Lukashenkoning takidlashicha, Belarus razvedkasi bunga qadar Germaniya va Polsha ortasida bolib otgan suhbatni yozib olishga muvaffaq bolgan. Unda Navalniyning zaharlanmagani aytilgan bolib, Belarus prezidenti ushbu yozuvni Rossiya Federal xavfsizlik xizmatiga berishni vada qilgan. 4-sentabr kuni kechqurun Belarus hukumatiga qarashli Pul pervogo Telegramkanali ushbu suhbatnielon qildi. Suhbat quyidagicha:

Varshava:Allo! Xayrli kun, Nik. Ishlaring qalay?

Berlin:Hammasi rejadagidek Navalniy boyicha materiallar tayyor. Kansler adminstratsiyasiga yuboriladi. Uning bayonotini kutamiz.

Varshava:Zaharlanish aniq tasdiqlanadimi?

Berlin:Eshit, Maykl. Mazkur holatda bu u qadar muhim emas Urush ketyapti Urush vaqtida esa har qanday usul yaxshi.

Varshava:Qoshilaman. Putinning Belarus ishlariga burun suqishga bolgan qiziqishini sondirish kerak Eng samarali yol uni Rossiya muammolariga komib tashlash, muammolar esa kam emas! Buning ustiga yaqin kunlarda saylovlar, Rossiya mintaqalaridagi ovoz berish kuni.

Berlin:Shu bilan shugullanyapmiz. Belarusda ozi ishlar qalay?

Varshava:Togrisini aytganda, yaxshi emas. Prezident Lukashenko qattiq yongoq bolib chiqdi. Ular professional va tashkilotchi. Rossiya ularni qollab-quvvatlayotgani tushunarli. Amaldorlar va harbiylar prezidentga sodiq. Qolganini telefon orqali emas, korishganda gaplashamiz.

Berlin:Ha-ha, tushunaman, unda korishguncha xayr.

Varshava:Xayr.

Navalniyning zaharlanishi bilan bogliq malumotlarga uning shtabi rahbari Leonid Volkov ham munosabat bildirdi.

Novichok bu Putin. Bu dorixonada saqlanadigan narsa emas. Bu ishlab chiqarish va butun dunyoda taqiqlangan substansiya.Skripallarzaharlanganidan keyin bu modda tasavvurdagi va tasavvur qilib bolmaydigan barcha taqiqlangan royxatlardan joy olgan. Novichok bu terrorchilik akti. Bu jinoyat joyiga qon bilan yozib ketish yoki Yarosh vizitkasidan zorroq, deb yozadi Volkov.

Shuningdek, mazkur voqeaga Yevropa Ittifoqi, Vashington va London ham oz munosabatlarini bildirdi. AQSh rossiyalik siyosatchi Aleksey Navalniyning Novichok guruhiga kiruvchi modda bilan zaharlangani togrisidagi xabardan chuqur xavotirda va aybdorlarga nisbatan moliyaviy sanksiyalarni joriy etishga tayyor. Bu haqda AQSh Milliy xavfsizlik kengashimalum qildi. Biz Rossiyadagi aybdorlarni javobgarlikka tortish uchun ittifoqchilarimiz va xalqaro hamjamiyatlar bilan ishlaymiz va ularning yovuz faoliyatini moliyaviy cheklaymiz, deyiladi kengash bayonotida.

Oz navbatida, Buyuk Britaniya bosh vaziri Boris Jonson Navalniyga nisbatan qollanilgan kimyoviy qurolni ablahona deb atadi. Rossiya hukumati janob Navalniy bilan nima sodir bolgani boyicha tushuntirish berishi kerak. Biz xalqaro hamkorlarimiz bilan adolat tantanasini taminlaymiz, deb yozadi Jonson ozining Twitterdagi sahifasida.

Fransiya Navalniyning zaharlanishini ajablanarli va masuliyatsizlik deb atagan. Yevropa komissiyasi rahbari Ursula fon der Lyaen va Yevropa Ittifoqi diplomatiyasi yetakchisi Jozep Borrel aybdorlarni javobgarlikka tortishga chaqirgan. NATO bosh kotibi Yens Stoltenberg esa javob reaksiyasi borasida alyans azolari bilan muhokama boshlanganini bildirgan.

Yevropa Ittifoqi esa Rossiyaga nisbatan iqtisodiy sanksiyalar joriy qilish bilan tahdid qilgan.

9-avgustda otkazilgan prezidentlik saylovlari natijalaridan norozi bolgan belaruslar osha kundan buyon tinmasdan norozilik namoyishlari otkazib kelmoqda. Jumladan, ular haftaning har yakshanba kunlari va muhim sanalarda ommaviy yirik namoyishlar tashkil qilmoqda. Shunday tadbirlardan biri hafta boshida 1-sentabr kungi Bilimlar kuni munosabati bilan talabalar tomonidan amalga oshirildi.

Talabalar butun mamlakat boylab har bir shahar markaziga qarab yurishni amalga oshirdi. Eng yirik namoyish poytaxt Minskda bolib otdi. Talabalar Mustaqillik maydoniga qarab harakatlandi, ammo kuchishlatar tizim xodimlari yollarni tosib qoydi. Natijada talabalar kochalarda namoyishlarni tashkil qildi. Namoyish vaqtida 170 ga yaqin kishi hibsga olindi. Jumladan, bir nechta jurnalistlar ham hibsga olindi va ular bir necha kundan song qoyib yuborildi.

Navbatdagi yirik namoyish Birlik marshi deb nomlandi va u 6-sentabr kuni otkazildi. Unda namoyishchilar har galgidek poytaxtdagi markaziy maydonlarda yurish qildi. Bu safar ular prezident qarorgohi oldida ham toplandi.

. . pic.twitter.com/t3Zcd1Szzg

TUT.BY (@tutby) September 6, 2020

Yomgir yogishi ham namoyishchilarni toxtata olmagan. Minsk, Brest, Nemig, Grodno kabi shaharlarda namoyishchilar hibsga olingan.

Belarusda namoyishlar davom etmoqda.

Otgan haftada Turkmaniston prezidenti Gurbanguli Berdimuhamedov yana bir bor ozining nimalarga qodir ekanini namoyish qildi.Turkmaniston prezidenti Gurbanguli Berdimuhamedov shu hafta mamlakat xavfsizlik kengashi uchun sayyor yigilish otkazdi, debyozmoqdaXronika Turkmenistana. Yigilishdan song prezident harbiylar va huquqni muhofaza qilish idoralari rahbarlari uchun otish mashqlari otkazdi.

Harbiy va huquqni muhofaza qilish idoralari rahbarlari navbatma-navbat nishonga oq uzib, qurol ishlatish mahoratlarini namoyish etdi. Prezident urilgan nishonlarni korib chiqdi va turli xil qurollardan foydalanish konikmalarini oshirishni buyurdi, debyozmoqdaTurkmenistan segodnya nashri.

Shundan song prezident shaxsan ozi harbiy quroldan mohirona foydalanishini namoyish qilib, ikki xil topponchadan nishonga oq uzdi. Keyin esa yoltanlamas mashina tomiga ornatilgan pulemyot Minigandan yaqin atrofda turgan bochkalarga qarata otgan va uni portlatgan. Berdimuhamedov yigilganlarga qarata jangovar vazifalarni muvaffaqiyatli bajarish uchun muntazam ravishda harbiy-amaliy sport turlari bilan shugullanish zarurligini takidlagan.

Prezident askarlarga harbiy tayyorgarlik haqida master-klass otayotgan paytda mamlakatning Sarhadobod shahrida pista terishga yuborilgan Taxtabozor chegara otryadining 11 nafar shoshilinch xizmat askari halok boldi.Baxtsiz hodisa 2-sentabr kuni 40 nafar harbiy xizmatchi harbiy yuk mashinasida pista hosilini terish uchun ketayotgan paytda yuz bergan.

Malum qilinishicha, hodisa yuz bergan joy tik qiyali va yollari yomon tepalik bolgan. Ogir yuk mashinasi nima sababdan yoldan chiqib ketgani va agdarilgani hozircha nomalum. Taxminlarga kora, haydovchi boshqaruvni yoqotgan yoki mashinada nosozlik yuzaga kelgan. Oqibatda 11 nafar askar halok bolgan, omon qolganlar orasida jarohatlanganlar kop.

Askarlarning halok bolgani haqida hech qanday rasmiy xabar berilmagan. Mahalliy aholi hodisa haqida xabardor, biroq uni ozaro muhokama qilmaydi. Qayd etilishicha, nima sababdan shoshilinch xizmat askarlari pista terishga jonatilgani nomalum. Butun mamlakatda paxta terilgani kabi pista terish boyicha ham yuqoridan buyruq kelgani yoki bu qomondonlarning buyrugi ekani malum emas.

Butun dunyoda tarqagan koronavirus kasalligi Turkmanistonni cheklab otgani rasman tan olindi. Biroq aholi ehtiyot choralari korishi kerakligi uqtirilgan. Shu sababdan talabalar va budjet tashkilotlari xodimlari 2020-yilda koronavirus pandemiyasi sababli aholini paxta terimiga ommaviy jonatish bekor qilinishiga umid bildirgandi, biroq bu yuz bermadi.

Ob-havo sharoitlari sababli Turkmanistonning Lebop viloyatida goza bilan band bolgan maydonlarning taxminan 60 foiziga ekin qayta ekilgan. Shu sababli paxta terimining boshlanishi nomalum muddatga qoldirildi.

Qayd etilishicha, terim mavsumi ortga surilganiga qaramasdan, viloyatdagi Saidiy nomidagi pedagogika instituti talablari va bir necha litsey oquvchilari paxta terimiga borishi zarurligi haqida ogohlantirilgan. Talabalar viloyatning uzoq tumanlariga olib ketiladi. Tumanlardagi qishloq xojaligi birlashmalari rahbarlari qarshi chiqishiga qaramasdan, hududlar rahbarlari talabalar va davlat idoralari xodimlarini qoshimcha ishchi kuchi sifatida paxta terimiga jonatadi. Paxta ishlab chiqaruvchilarning ozlari ham bunday yordamni xohlamaydi. Bu ular uchun ortiqcha xarajat va ishlarni yuzaga keltiradi.

Boshlanayotgan yangi hafta sermazmun otishini tilab, dayjestga yakun yasaymiz.

Jahongir Ostonov tayyorladi.



Manba: Daryo.uz
: admin (7-09-2020, 13:40)
0 (: 0)
. !

!


vote-icon
?

?
( 33) ( 0) ( 31) ( 2)
:
-
:
20 ... -