» » Rahim Rajabov: Xalqni gadoy qilish evaziga kelgan hashamat kimga kerak? (video)

Rahim Rajabov: Xalqni gadoy qilish evaziga kelgan hashamat kimga kerak? (video)


Ozbekistonning sobiq davlat kotibi Rahim Rajabov jurnalist Komiljon Shamsiddinovga bergan intervyusida Asaka avtomobil zavodining bunyod etilishi tarixi hamda Ozbekistonning bugungi ogir sanoati ahvoli haqidagi mulohazalari bilan ortoqlashdi.

Bir vaqtlar bizning zavodlar SSSRning istalgan korxonasidan ham yaxshi edi. Keyinchalik, Islom Abduganiyevich bitta menga achchiq qilib, ogir sanoatni ham, aviatsiya sanoatini ham yoqotib yuborgani yaxshi ish bolmadi. Ministrlar Sovetida mashinasozlik va ogir sanoat bolimi bor edi. Hatto shu bolimniyam yopib yubordi. Zavodlarni esa muttahamlarning qoliga berib, tugatdi. Hozir ham yaxshilab tekshirtirish mumkin: qani, ularni kim xususiylashtirib olgan ekan. Qonunda ham yozib qoyilgan korxonar xususiylashgandan song ham oz yonalishida faoliyat yuritishi kerak edi. Masalan, Algoritm zavodi hozirgi valyutada 2030 milliard dollarga baholanadi. U yerdagi murakkab texnika va texnologiyalar, binolar-u, oromgohlar hammasini qoshsangiz, shunchaga borib qolardi. Uni kim, qaysi pulga sotib oldi, korxona ichidagi texnologiyalarni kim yoqotdi? Bu savollarga bugun javob yoq.

Bitta gap aytay, ogir sanoati yoq mamlakat mamlakat emas. Nima, samolyotni faqat Amerikadan sotib olish kerakmi? Atrof mamlakatlarga, deylik, Xitoy, Hindiston, Pokistonga bizning samolyotimiz sotilsa, yomonmi? Biz bolsak, hammasini yopdik. Bugun bitta televizoringiz buzilsa, uni tuzatish uchun ketadigan uskunasi ozidan ham qimmat, deydi Rahim Rajabov.

Rahmatli dostim bu korxonalarning hammasi kerakligini bilardi. Ammo... Anavi dangillama uchastkalar, togdagi dam olish zonalari, milliard-milliard pullar qayerdan kelardi unda. Binolar-ku, korinib turibdi, milliard dollarlarning ham bir qismini eshitayapmiz. Bu narsalarning hammasi xalqni gadoy qilish evaziga keldi-ku. Shu ishlarni qilgan odamlar siyosatni olib bordi. Haliyam mamlakatimiz boy ekan, kop narsa bor ekan. Endi kelajakni, bolalarni oylashimiz kerak.

Siz mendan Shuncha yil ishlab, biror korxonaning aksiyasini olganmisiz, deb sorang. Yoq. Sotib olganlarning kopchiligi muttaham, osha paytning ozida pulini chiqazib olishgan. Osha zavodlardan keyinchalik birorta ogir mashina yoki traktor chiqibdimi? Hammasi oldi, deya sozlarini davom ettiradi Ozbekistonning sobiq davlat kotibi.

Jurnalistning Siz hozir Bizda mashinasozlik oldi degan xulosa chiqarayapsiz. Lekin bizda avtomobil ishlab chiqarish yolga qoyildi-ku, degan fikriga Rahim Rajabov quyidagicha munosabat bildiradi:

Uka, siz hozir mashina ishlab chiqarilayapti, deyapsiz. Lekin uning deylik, bitta lampochkasi ochib qolsa, rasvo boladi. Chunki ozimizda ishlab chiqarilmaydi. Bunaqa ishlab chiqarish kimga kerak. Mayli, hamma narsani yuz foiz shu yerning ozida chiqarish qiyindir. Lekin hech bolmaganda, uning 60 foizini ozimizda ishlashimiz kerak...

Oshanda men hukumat raisi orinbosari edim. Asakadagi hozirgi avtomobil zavodi ornida traktorlarga pritsep ishlab chiqaradigan korxona bolardi. Ittifoqo Prezident Koreyaga bordi. U yerdan turib menga Sening Asakadagi pritsep zavodingni koreyslarga sotdim, deya telefon qildi. Vaholanki, zavodning ozi binoyidek ishlab turgan edi. Pritsep chiqarishning ham mashaqqatlari oz emas, chunki oddiy mashina tortta odamni tashisa, u yuk tashiydi: tormozlari, gildiraklari, disklari mustahkam bolishi kerak. Men u kishiga, Avtomobil zavodi kerak bolsa, ishlab turgan zavod orqasidan 45 gektar yer ajrataylik, yangidan qurishsin, dedim. Lekin ozingiz bilasiz, davlat rahbari Men vada qildim deb turgach, uning qaroriga qarshi chiqib bolmaydi.

Shundan keyin ozim delegatsiyaga rahbarlik qilib, Koreyaga bordik, bu yerda ham muhokama qildik. Men, ishlab chiqariladigan avtomobilning soni yiliga 80100 mingta bolsin, narxi arzon, hamyonbop bolsin, degan taklifni bildirganman. Boshida 34 ming dollar, deb kelishdik. U paytlarda bu uch-tortta buqaning puliga teng edi.

Sobiq davlat kotibi keyinchalik narxlar nimaning hisobiga oshib ketganini quyidagicha izohlaydi:

Chunki eng boshda imzo chekilgan hujjatlarni kotarib koradigan odam yoq, shekilli. Osha yerda narx masalasi qatiy qilib yozib qoyilgan edi. Narx oshishidan ozimizdagilarning ham manfaati bolsa kerakdir-da, unisini bilmayman. Koreya bilan boladimi, AQSh bilanmi, avvalo oz xalqimiz manfaatini kozlab, muzokara qilish mumkinmi? Yo faqat xalqdan shilib olib, budjetni tolgazish kerakmi?.. E, olsin unaqa budjet, kimga kerak u.

Rahim Rajabov Ozbekistonning Birinchi Prezidenti ayrim sohalarni yetarli darajada nazorat qilmagani uchun ular rivojlanishdan ortda qolganini takidlab otdi:

Joyi jannatdan bolsin-u, lekin dostimdan xafaligim shundaki, u shu ishlarni nazorat qilmadi. Mamlakatga har tarafdan och borilar yopishib, talab, bor narsaniyam yoq qildi. Esingizda bolsa, zor chinni zavodimiz bor edi. U yerda ishlab chiqarilgan chinnilarni men G.Kissenjer (AQShning sobiq davlat kotibi)ga, Saddam Husaynga sovga qilganman. Shu zavod ham sotilib ketdi. Sotib olgan odam bilan keyinchalik ogayni bolib qoldim. Osha inson bir kuni, Bilasizmi, Rahim aka, zavodni buzganimizda, undan chiqqan metall va gishtdan yana beshta zavod qursam bolarkan, deb qoldi. Shunaqa gaplar. Endi yana qaytadan chinni zavod qurilayotgan emish...

Oddiy xalqni bojxonachimiz talasa, transportchimiz talasa, boshqasi Xitoydan bir somlik narsa olib kelib, ozimizda 5 somga sotsa... Bu ishlar maxsus qilingan edi. Lekin men unda ketib bolgandim.

Rahim Rajabov shuningdek, dilini ogritadigan holatlar haqida ham gapirib otdi:

Ozbekda bir gap bor: Qornimga emas, qadrimga yiglayman. 1997-yilda ishdan ketdim. Biror odam Rahim aka, bormisiz, sogmisiz deya hol-ahvol soragani yoq. Mana shu turgan uyimizning yerini ham zilziladan keyin olganman. Keyinchalik hatto birorta kvartira yoki dachayam olganim yoq. Yoqsa, Algoritm zavodining 80 ming ishchisi uchun kvartiralar qurganmiz. Na biror firma ochibman, na bir zavodga egalik qildim. Ijtimoiy taminot bolimida ham, pensiya jamgarmasida ham, kasaba uyushmasida ham insof yoq ekan. Oladigan pensiyam oddiy ryadovoy ichki ishlar xodiminikidan ham kam, biror sanatoriyga yollanmayam berishmadi hatto. Ana shulardan xafa bolib, ezilib otiraman.



Manba: Daryo.uz
: admin (15-05-2019, 17:59)
0 (: 0)
. !

!


vote-icon
?

?
( 30) ( 0) ( 29) ( 1)
:
-
:
:
20 ... -