» » Yolgon vada, sakkiz oylik tekin mehnat va tahdidlar. Andijonlik ayollar xotirjam yashashi uchun yana qancha qiynalishi kerak?

Yolgon vada, sakkiz oylik tekin mehnat va tahdidlar. Andijonlik ayollar xotirjam yashashi uchun yana qancha qiynalishi kerak?


2019-yilgi Andijon voqealari Xurshida Tillayevaning Ozodlikga yollagan videomurojaati bilan boshlanib, aslida ildizi juda chuqur bolgan hodisa. Jabrlanuvchi esa birgina Xurshida Tillayevaning ozi emas. U bilan birga Mustaqillik tikuvchilik majmuasida ishlagan boshqa ayollar ham. Ulardan ikki nafarining oxirigacha kurashishga qaror qilgani vaziyatni butunlay ozgartirib yubordi rasmiylar Xurshida Tillayevaning ozini aybdorga, noshukrga chiqarmoqchi bolganida, aslida Prezident nomini qoshib berilgan vadalar boshqacha bolgani, qonunchilik bir emas, bir necha bor buzilgani oydinlashdi.

Ozini aldangan his qilayotgan Shohista Bakirova va Muyassar Rahimova ularga qanday vadalar berilgani, kottejli bolish yolida ular qanday mehnat qilgani (va ulardan aslida qanday mehnat qilish talab qilingani), kozboyamachiliklar bilan bogliq shov-shuvlar boshlangach esa bevosita va bilvosita tahdidlar qilingani haqida Daryoga sozlab berdi.

Onlab ayollar qatori Shohista Bakirova va Muyassar Rahimova 2018-yilning oktabr oyida Andijon viloyati Xotin-qizlar qomitasi tashabbusi bilan ochilgan Mustaqillik tikuvchilik majmuasiga qabul qilinadi. Ularning har ikkisi ijtimoiy muhofazaga muhtoj ayollarga imtiyozli kredit asosida berilayotgan kottejning boshlangich tolovi uchun mablag ishlash niyatida ishga kirgan.

2018-yil sentabrida mahallamizda Prezident maslahatchisi Tursinxon Xudoybergenov yigilish otkazdi. Yigilishda uyga muhtoj, ishsiz ayollar uchun olti oylik ishlagan puli boshlangich tolovga otishi sharti bilan tikuvchilik sexi ochilishi aytildi. Shundan song, 2018-yil oktabrida viloyat xotin-qizlar qomitasi raisi Manzura Yunusova hammamiz kottej olishimizni aytib, sexga ishga qabul qildi, deydi Muyassar Rahimova.

Shohista Bakirovaninng aytishicha, 2018-yil dekabrida Andijon shahar xotin-qizlar qomitasi raisi Ravshanoy Toxtasinova tikuv sexiga kelib, ishchilarga kottej emas, kop qaqatli uydan kvartira berilishi aytgan. Ravshanoy Toxtasinova uch oylik maoshimiz qancha bolganini hisoblab, hammaga kop qavatli uydan xonadonlar berilishini aytdi. Kopchilik norozi boldi, Ravshanoy opa shunday dedi: Hohlasanglar olinglar, istamaganlar ketaversin, deydi Shohista Bakirova.

Shundan keyin kottej olamiz deb ishlayotgan 63 nafar ayoldan 40 nafarigina ishda qolgan dastlab kottej beriladi deb, keyin kop qavatli uydan kvartira beramiz deb aldashgani uchun achchiqlangan ayollar ishdan boshab ketgan. Ishda qolgan 40 ayoldan 8 nafariga kottej berilishi aytilgan.

Mavzuga doir:Prezidentga andijoncha spektakl qoyilgani rostmi?

Sexning kadrlar boyicha mutaxassisi Mavluda Nishonovaga menga kvartira kerakmasligini, uchta bolam bilan 20 yil kredit tolab yurishga kuchim yetmasligi aytdim. Ustiga-ustak, erim bilan 2018-yil noyabr oyida uzil-kesil ajrashganimni malum qildim. Ish davomida epilepsiya kasalim xuruj qilib, bir necha bor tez yordam chaqirishga majbur boldim. Shu kasalim ogirlashib borayotganini ham bildirdim. Shu gaplardan keyin Mavluda opa menga hech kimga aytmaslik sharti bilan qasam ichdirib, kreditsiz, Prezident sovgasi sifatida kottej berilishini aytdi, deydi Muyassar Rahimova.

Onasining yuragida osmasi borligi, ozi tort marta operatsiya bolganini va kredit tolashga qurbi yetmasligi bildirib, kop qavatli uyni rad etgan Shohista Bakirova bilan ham Muyassar Rahimovanikidek imkoniyat berilishi aytiladi yani unga ham sir saqlash sharti bilan kottej ajratilishi vada qilingan.

Prezident Shavkat Mirziyoyev Andijonga tashrifi arafasida sexning Mustaqillik tikuvchilik majmuasining sakkiz nafar ishchisiga kottej berilishi haqida Ozbekiston24 telekanalida lavha berilgan. Bu haqda Shohisa Bakirova shunday deydi: 27-mart kuni Manzura Yusupova (Andijon viloyat xotin-qizlar qomitasi raisi) bizni kottejga olib borib, kimga qaysi kottej berilishini korsatdi va rahmat aytib, Ozbekiston24ga intervyu berishimiz kerakligini aytdi. Muxbir hammamizdan intervyu oldi, faqat bir-ikki kishiniki korsatildi.

Muyassar Rahimovaning aytishicha, Prezident kelgan 17-may kuni viloyat xotin-qizlar qomitasi raisi tikuvchi ayollarga adras koylak kiyib kelishni tayinlagani uchun, u qarz olishga majbur bolgan: Mavluda opa Prezident kelishiga adras koylak kiyib, bolalarni ham chiroyli kiyintirib borishimiz kerakligini aytdi. Koylakka pulim yoqligi uchun sexning kadrlar bolimi mutaxassisidan pul sorasam, mablag berolmasligini, qarz olib turishimni, mehmon (Prezident Shavkat Mirziyoyev tahr.) ketgach, pul berilishini aytdi. 17-may kuni adras koylakda kottejga bordik. Manzura opa yigilish qilib, uyli bolganimizni, qiyinchiliklar ortda qolgani va bu uchun Prezidentga faqat rahmat aytib turishimiz kerakligini uqtirdi.

Malum bolishicha, Mustaqillik tikuvchilik majmuasi hamda Shohista Bakirova va Muyassar Rahimova ortasida hech qanday shartnoma imzolanmagan. Mehnatga qay tartibda haq tolanishi, uy uchun qaysi bitimga kora pul otkazilayotgani aytilmagan.

Sexning hisobi boyicha, 8 oyda 2 800 000 somlik ish qilibman qayta hisob-kitobda bu pul 2,5 million som bolib qoldi. Qizigi, biz bazan 1516 soatlab, shanba va yakshanba kunlari ham ishlaganmiz. Ozim tikuvchi bolsam, shuncha kam pul ishlaganimga ishonmadim. Manzura opa har kelganida kerak bolsa yotib qolib, bolalarimiz bilan ishlashimiz, uyga munosib bolib, uning qadriga yetadigan darajada mehnat qilishimiz kerakligini aytardi. Shuning uchun, hatto chang-tozonga qaramay, emizikli bolalari bilan kelib ishlagan ayollar ham boldi. 2018-yil oktabridan 5-dekabrgacha paxta terimida ham qatnashdik. Ozroq yordam puli olmaganimizni aytmasa, 8 oy maoshsiz ishladik. Biz kottejlik bolamiz deb hammasiga chidab kelayotgandik, deydi Muyassar Rahimova.

Sexda qop, pastel, bushlat, ishchi kiyimlar va harbiy formalar tikdik. Lekin bizga qanchadan pul tolashayotganini bilganimiz yoq. Sorasak aytishmaydi. Faqat 2018-yil dekabrida ishlagan pulimiz haqida aytishdi. Undan keyin bu haqda gap bolmadi. Qizimning oyogida revmatizmi bolsa ham, men bilan birga kechasi-yu kunduzi ishladi. Ikki kishi bolib, 8 oylik mehnatimiz 3 million som bolibdi. Bu umuman ishimizga togri kelmaydi. Biz, hamma ayollar: Kottejli bolarkanmiz deb, qiyinchiliklarga chidab ishladik, deydi Shohista Bakirova.

Qishloq qurilish bankning Xojaobod filiali 2019-yilning 15-fevral kuni Shohista Bakirova va Muyassar Rahimova bilan qishloq joylarda yangilangan namunaviy loyihalar boyicha arzon uy-joylar qurishga buyurtmachi funksiyasini amalga oshirish togrisida dastlabki shartnoma imzolangan. Shartnoma qurilishi davom etayotgan tort qavatli uydan Shohista Bakirovaga ikki xonali, Muyassar Rahimovaga esa uch xonali kvartira uchun tuzilgan.

Shartnomaga nomiga qol qoyib beringlar, bu rasmiyatchilik xolos, degani uchungina imzo chekkanmiz. Chunki bizga kottej berilishini takror-takror aytishgandi. Mart oyida kottejlarni korsatib, kimga qaysi biri berilishini ham aytishgandi, dedi Muyassar Rahimova. Shohista Bakirova ham uning fikrlarini qollab-quvvatladi: Men ham bu nomiga tuzilgan shartnoma deb oylagandim. Mana shu topolonlardan keyin iyun oyi boshida sex rahbari menga telefon qilib, bitta ariza yozib bersangiz, ikki xonali kvartirangizni uch xonalisiga almashtirib berilishi mumkin, dedi. Qanday qilib bunday qilish mumkin, bunisiga ham ishongim kelmayapti.

Shartnoma tuzilganidan ikki kun otib, sexning barcha ishchilari bankka borib, hisobraqam ochtirgan. Lekin kottej vada qilingan 8 xodimning telefon raqamiga hisob ochilgani haqida SMS-xabarnoma kelmagan.

Uy uchun tuzilgan shartnomada u xaridor tomonidan imzolangach, 5 (besh) ish kuni davomida uy-joy qurishga dastlabki badalni shakllantirish uchun bankda ochilgan alohida ochilgan hisobraqamiga uy-joy miqdorining 10 foizi qoyilishi lozimligi, yoqsa shartnoma oz kuchini yoqotishi belgilab qoyilgan. Ayollarning aytishicha, ularning hisobraqamiga 22-may kuni (Prezident Andijon viloyatida bolib qaytganidan song) pul otkazilgan.

Prezident Andijonga kelib ketgach, Shohista Bakirova va Muyassar Rahimovaga kottej berilmasligi aytilgan. Bundan achchiqlangan Muyassar Rahimova bu oyin boyicha yuqori idoralarga murojaat qilishini aytgan.

Viloyat xotin-qizlar qomitasi raisi Mavluda opa Bu viloyat hokimini buyrugi, deb aytdi. Endi uchta bolam bilan kochada qolamanmi, yuqoriga shikoyat qilaman deganimda, Qolingdan hech narsa kelmaydi, hokimga qarshi chiqishga hech kimning haqqi yoq, dedi. 19-may kuni Mavluda opa uyiga chaqirib, bu siyosat ekanligini, siyosatga aralashmasligimni aytdi. Mavluda opa: Bir paytlar davlat bilan olishib, uchta bolamning oligini suvdan olganman, deb menga tahdid qildi. Keyin esa: Ozi bir uysiz, kochadagi odam bolsang, kop qavatli uyga konib qoyaver, degandek qildi. Bu gapdan qorqib ketib, 22-may kuni Toshkentga, Prezident qabulxonasiga bordik, deydi Muyassar Rahimova.

Shohista Bakirova va Muyassar Rahimovaga Toshkentda Prezident qabulxonasida bolgan. Qabulxona xodimlari shikoyatimizni eshitib, bunday bolishi mumkin emasligini, viloyat hokimiga uchrashishimiz kerakligini aytdi.

Andijonga qaytib, hokimning qabuliga kirolmadik u yerdagilar viloyat Xotin-qizlar qomitasiga borishimiz kerakligini aytdi. Qomita raisi Mavluda opa esa faqat kop qavatli uydan kvartira bera olishlarini aytdi. Keyin hokimning qabuliga uch bolam bilan bordim, kirgizishmadi. Hokim 8 soat deganda tashqariga chiqdi. Hokim nega qabul kuni kelmaganimni soradi, qabuliga qoyishmaganliklarini aytdim. Meni eshitadigan bormi ozi? deb dod-voy qilganimda, hokim: Men ham odamman. Seni eshitmayman, deb javob berdi. Keiyn Andijon shahar hokimini chaqirishdi, u ham: Sizga kop qavatli uy ajratilgan ekan, deb javob berdi. Unga bolib otgan voqealarni aytsam, Nega noshukurlik qilasan?! Davlat senga uy berish majburiyatini olmagan, uyni bolalaringni tugdirgan otasidan sora, deb haqorat qildi, deydi Muyassar Rahimova

Shohista Bakirova Ozodlikga murojaat qilgan hamkasbi Xurshida Tillayeva bilan suhbatlashganida, u hokimlikning odamlari ularni uch kun uy qamogiga solib qoygani, qorqib ketishgani va galvalardan qutulish uchun kop qavatdan beriladigan kvartiraga rozi bolganini aytgan. Bolgan voqealar va tazyiqdan qorqib ketgan ayollar 31-may kuni yana Toshkentga, Prezident qabulxonasiga kelgan.

Qabulxonadagilar: Kiradigan eshikni qattiq yopib bolmaydi, viloyatda yashaysizlar, baribir hokimga uchrash kerak edi deb, viloyat hokimiga uchrashishimiz kerakligini takrorladi. U yerdan chiqib Vazirlar Mahkamasiga bordik. U yerda bizni qabul qilgan xodim ham hayron bolib, Manzura opaga telefon qildi va masalaga oydinlik kiritishni soradi, deydi Muyassar Rahimova.

Shu kuni Ozbekiston Xotin-qizlar qomitasi raisi Tanzila Narboyevaning ham qabuliga kirdik. Bizni yaxshi kutib oldi. Andijonda shunday ishlar bolyaptimi, balki tushunmovchilik bolgandir. Men hokim va Manzura Yusupova bilan gaplashib koraman. Nima bolganda ham xunuk ish bolibdi. Prezidentimizga yetib borsa, qattiq xafa boladilar, deb bizni kuzatib qoydi, dedi Shohista Bakirova.

Shohista Bakirova Andijon shahridagi Mustaqillik mahallasida istiqomat qiladi. Ikki marotaba turmushi bolmagan, ikki nafar qizi bilan 20 yildan beri ijara uylarda sarson-sargardon hayot kechirmoqda. Bakirovaning aytishicha, hozir ijarada turgan tor uyida ikkinchi guruh nogironi bolgan onasi, ikki qizi, singlisi va uning farzandlari bilan jami yetti jon yashashga majbur.

Ilojsizlikdan farzandlarimni boqish niyatida Rossiya davlatiga bir necha bor borib ishlab keldim. Tirikchilik koyida ozimni sogligimga ham etibor bermabman. Tort marotaba jarrohlik stoliga yotib, ogir dardlarni boshimdan otkazdim. Sal ozimga kelib, Ozbekistonga qaytganimdan keyin, oshxonalarda farroshlik, salat tayyorlovchi bolib ishladim, deydi u.

Muyassar Rahimova ham Mustaqillik mahallasida istiqomat qiladi. Turmushidan ajrashgan, voyaga yetmagan uch farzandi bor.

Turmush ortogim bilan Rossiyaga borib ishlab, uy soldik. Keyinroq turmushim bolmadi. Shariy nikohda bolganim uchun, uyga egalik qilishga haqim yoq ekan. Hozir osha uyda chiqib ketish sharti bilan uch farzandim bilan noiloj yashayapman. Bir farzandim oqqon kasalligini boshlangich davrini boshidan otkazgan, boshqasining suyak kasali bor, birisi esa tugma epilepsiyadan aziyat chekadi. Ozim ham bir marta jiddiy operatsiyani boshdan otkazganman, dedi Muyassar Rahimova.

Shohista Bakirova va Muyassar Rahimova Daryo muxbiriga 8 iyun kuni Toshkentda intervyu berdi. Ular oradan shuncha vaqt otgan bolsa-da, shuncha gap-soz kotarilgan bolsa-da, hech qanday ozgarish bolmaganini afsus bilan takidladi.



Manba: Daryo.uz
: admin (9-06-2019, 17:59)
0 (: 0)
. !

!


vote-icon
?

?
( 39) ( 0) ( 37) ( 2)
:
-
:
20 ... -